Precies zeven jaar geleden zorgde Facebook voor opschudding in de financiële werelden. Het bedrijf van Mark Zuckerberg presenteerde een eigen cryptomunt die door miljarden mensen gebruikt moest gaan worden, uiteraard als onderdeel van META.
De ambitie was enorm. Facebook wilde geld versturen net zo eenvoudig maken als een berichtje sturen via WhatsApp. Sommige analisten zagen Libra zelfs als een potentiële concurrent van bitcoin en traditionele banken.
Uiteindelijk liep het heel anders af. Het project werd nooit gelanceerd, belangrijke partners haakten af en Facebook bleef achter met een rekening van honderden miljoenen dollars. Maar hoe anders had crypto eruit gezien, als Libra een succes was geworden?
Een cryptomunt voor 2,4 miljard gebruikers
Op 18 juni 2019 kondigde Facebook officieel Libra aan.
De munt moest uitgroeien tot een echt wereldwijd betaalmiddel dat geïntegreerd zou worden in Facebook en WhatsApp. Daarmee kreeg het project direct toegang tot meer dan 2 miljard gebruikers.
In tegenstelling tot bitcoin zou Libra geen volatiele cryptomunt worden. Het moest een stablecoin zijn die werd ondersteund door dollars, euro’s en staatsobligaties.
Facebook beloofde dat mensen overal ter wereld goedkoop geld zouden kunnen versturen, ook zonder bankrekening.
Grote namen sloten zich direct aan
Het plan kreeg direct steun van enkele van de grootste bedrijven ter wereld.
Visa, Mastercard, PayPal, Stripe, Uber, Lyft, Spotify en eBay sloten zich aan bij de Libra Association, een consortium dat het netwerk moest beheren.
Om te voorkomen dat Facebook alle macht zou krijgen, werd het project ondergebracht in een onafhankelijke organisatie in Zwitserland.
Op papier had Facebook slechts één stem. Toch maakte dat weinig indruk op toezichthouders.
Overheden raakten in paniek
Vrijwel direct na de aankondiging ontstond wereldwijd verzet.
Politici, centrale banken en toezichthouders zagen een scenario ontstaan waarin een privaat bedrijf met miljarden gebruikers een eigen wereldmunt zou creëren.
Vooral in Washington gingen alarmbellen af.
Het project werd gezien als een bedreiging voor het bestaande financiële systeem en de controle van centrale banken over geld en monetair beleid.
Daar kwam nog een ander probleem bij.
Facebook zat op dat moment midden in de nasleep van het Cambridge Analytica-schandaal. Veel politici vonden het moeilijk te accepteren dat hetzelfde bedrijf straks mogelijk ook betaalgegevens van miljarden mensen zou beheren.
Mark Zuckerberg werd opgeroepen voor hoorzittingen in het Amerikaanse Congres en moest uitgebreid uitleg geven over het project.
Het begin van het einde
Onder de toenemende politieke druk en tegenvallende whitepaper begonnen belangrijke partners af te haken.
PayPal vertrok als eerste en niet veel later volgden Visa, Mastercard, Stripe, eBay en Vodafone.
Daarmee verloor Libra in korte tijd een groot deel van zijn geloofwaardigheid.
Facebook probeerde het project nog te redden door een volledige rebranding.
Libra werd omgedoopt tot Diem. De wallet Calibra kreeg de nieuwe naam Novi.
Ook de plannen werden aangepast. In plaats van een wereldwijde munt zou Diem voortaan vooral een digitale dollar worden.
Maar zelfs dat bleek niet voldoende.
Honderden miljoenen verdampt
Begin 2022 werd definitief duidelijk dat het project geen toekomst meer had.
De Amerikaanse centrale bank bleef dwarsliggen en zonder goedkeuring kon Diem nooit live gaan.
In januari 2022 trok de organisatie achter het project definitief de stekker eruit.
De ontwikkelde technologie werd uiteindelijk verkocht aan cryptobank Silvergate voor slechts 182 miljoen dollar.
Dat bedrag dekte slechts een deel van de kosten die Facebook en zijn partners in het project hadden gestoken. Analisten schatten dat Meta in de jaren daarvoor honderden miljoenen dollars had uitgegeven aan ontwikkelaars, juristen, lobbyisten en infrastructuur.
De ironie werd een jaar later compleet toen Silvergate zelf failliet ging.
Een van de grootste crypto-flops ooit
Achteraf is Libra een van de opvallendste mislukkingen uit de geschiedenis van de cryptosector.
Niet omdat de technologie niet werkte of omdat er geen gebruikers waren. Facebook beschikte over miljarden potentiële klanten en had de steun van enkele van de grootste betaalbedrijven ter wereld.
Wat het project uiteindelijk fataal werd, was iets anders: vertrouwen.
Facebook ontdekte dat je met miljarden dollars veel kunt bouwen, maar dat overheden niet zomaar toestaan dat een techbedrijf zijn eigen wereldmunt creëert.
Zeven jaar later bestaat Libra niet meer. Bitcoin daarentegen wel.
